Boerderij met 60 eigen zonnepanelen

Voor Jan en Marga Hartemink is het een kick om zoveel mogelijk “gratis” energie te benutten van eigen grond te benutten. Op deze manier willen ze een zo klein mogelijke voetafdruk achter laten. Toen ze in 2014 verhuisden naar een oude boerderij uit 1918 zochten ze zoveel mogelijk mogelijkheden om de boerderij energieneutraal te maken.

Halle: Boerderij met 60 eigen zonnepanelen
Halle: Boerderij met 60 eigen zonnepanelen

Algemene informatie:

  • Waar: Aaltenseweg 42 in Halle
  • Soort locatie: boerderij uit 1918
  • Initiatiefnemers: Jan en Marga Hartemink
  • Uitgevoerde maatregelen: 60 zonnepanelen, infraroodpanelen, gasloos, vloerverwarming d.m.v. lucht-/waterwarmtepomp. HR++ glas en triple glas.

VIDEO: Bekijk hier hoe de familie Hartemink zoveel mogelijk 'gratis' energie benut!

Hoogstaande energie.

Direct na de verhuizing gingen Jan en Marga op zoek naar de beste oplossing voor zonnepanelen. Deze wilden ze liever niet op het dak van hun boerderij plaatsen vanwege het aangezicht. “We hebben gezocht naar goede mogelijkheden voor grondopstelling”, vertelt Jan. “Helaas bestond het grootste deel van het aanbod uit aluminium bakken waar geen wind en dus koeling onderdoor kan.” Daarom ontwikkelde Jan samen met zijn schoonvader een aluminium constructie met grondbuizen die op hoogte gesteld kunnen worden. “Erg handig voor plaatsing in de wei: de schapen kunnen er gewoon onderdoor!”. Dit systeem heeft Jan niet voor zichzelf bewaard, maar is nu onder andere te koop bij EVO in Doetinchem en te bewonderen bij Kasteel de Kelder in Doetinchem.

In totaal heeft familie Hartemink 60 zonnepanelen aangeschaft: 40 in 2014 en nog 20 erbij in 2018. Met een beetje handigheid en deugdelijke materialen heeft Jan ze grotendeels zelf kunnen installeren.

Zuinig.

Al die ‘gratis’ stroom is voor Jan en Marga geen reden om energie te verkwisten. Ze kijken nog steeds naar mogelijkheden om energie te besparen door bijvoorbeeld de aanschaf van Heat Pipes om zo het verbruik nog meer terug te dringen en zo de voetafdruk voor het nageslacht zo klein mogelijk te houden.

Ook isolatie was een punt van aandacht. Want wat niet weglekt, hoeft je ook niet aan te vullen. De vorige bewoners hadden de binnenmuren al geïsoleerd, maar Jan heeft veel aan na-isolatie gedaan, onder andere bij de vloeren en de zolder. “Kies bij het isoleren voor krimpvrije pur”, tipt Jan. “Hierdoor voorkom je dat er later opnieuw kieren ontstaan”. Kunststof kozijnen, HR++ glas, kierafdichting en tochtstrippen hebben er verder voor gezorgd dat de familie Hartemink zuinig met de opgewekte energie omgaat.

Dankzij een energiedisplay in de hal zijn ze bovendien veel bewuster van alle energie die gebruikt wordt. “Dan kijk ik er ’s avonds op weg naar boven op en zie ik ineens een verbruik van 300 Watt”, haalt Jan aan als voorbeeld. “En dan schiet me te binnen dat de grondwaterpomp nog draait.”

Van het gas af.

Om de woning levensbestendig te maken, ging familie Hartemink daarnaast op zoek naar alternatieven voor de CV ketel. “We hebben stad, land en internet afgelopen voor reviews en advies”, weet Jan te vertellen. Uiteindelijk hebben ze de – best spannende – overstap gemaakt naar lage temperatuur verwarming. “We hebben Jelle Pierik uit Meddo in de armen genomen voor het leveren en installeren van de warmtepomp. Je kon meteen horen dat hij precies wist waar hij het over had. Dat vonden we erg prettig, want we zien in consumentenprogramma’s als Kassa dat er ook veel prutsers en ondeugdelijke producten op de markt zijn.”

Voor hun vloerverwarming heeft familie Hartemink maar liefs 1600 meter leiding in de grond laten leggen. Jan legt uit waarom: “Bij oude systemen liggen de leidingen 20 centimeter uit elkaar. Dan heb je genoeg watercapaciteit voor bijverwarming, maar niet voor hoofdverwarming. Wij hebben de leidingen nu slechts 9,5 centimeter uit elkaar gelegd zodat de vloerverwarming als hoofdverwarming kan functioneren!”

Kostenplaatje?

Het resultaat van alle maatregelen? In 2014 verbruikte familie Hartemink per jaar zo’n 2500 m3 gas en 2500 kWh elektriciteit. Momenteel is dat 0 m3 gas en 9000 kWh elektriciteit, terwijl er 12.000 kWh opgewekt wordt. “Energie die we overhouden om in de toekomst bijvoorbeeld een elektrische scooter of auto op te kunnen laten rijden!”

Vanzelfsprekend hangt er aan hun investeringen een kostenplaatje, maar ook daarvoor heeft Jan een goede tip: ”Voor het levensloopbestendig maken van onze woning konden we gebruik maken van een Duurzaamheidslening via het Energieloket van Gemeente Bronckhorst. Zo’n lening los je heel gemakkelijk af, alleen al doordat de energierekening maandelijks een paar tientjes goedkoper uitvalt. We hebben uitgerekend dat we in zo’n 12 jaar al uit alle aanschafkosten zijn.”

Met zijn uitzoekwerk en initiatieven heeft Jan al veel vrienden enthousiast weten te maken en wordt hem veel gevraagd om informatie. “Ik adviseer altijd om een langetermijnvisie te ontwikkelen; je kunt beter zonnepanelen kopen in plaats van een nieuwe auto. Zonnepanelen huren raad ik altijd af; uiteindelijk moet je ze naar 10 jaar toch overnemen en dan ben je vele malen duurder uit”.

Verdere plannen.

Jan wil in de toekomst graag nog meer gratis energie benutten door deze op te gaan slaan. Op dit moment zijn daar nog geen echt goede mogelijkheden voor, maar TNO werkt hard aan de ontwikkeling van energieopslag in zouthydroxide. Ook de ontwikkeling van kleine windmolens houdt Jan in de gaten, maar vanwege het gebrek aan windsnelheid zijn deze in de Achterhoek helaas (nog) niet echt rendabel.